Zakole Wisły na zakręcie

9 07 2013 :: :: Komentuj

Do 16 lipca można w wybranych punktach Urzędu Miasta Krakowa (np. w biurze przy ul. Sarego) zapoznać się z propozycjami zmian w zagospodarowaniu przestrzennym dla rejonu ulicy Nowohuckiej. Na terenie ROD “Zakole Wisły” zaplanowano… zabudowę mieszkaniową. Do 29 lipca można zgłaszać stanowiska i wnioski w tej sprawie.

Jednocześnie, Sejm pracuje nad stworzeniem nowej ustawy, zgodnej z wytycznymi Trybunału Konstytucyjnego. Wydaje się, że działkowcy z “Zakola Wisły” otrzymują podwójną dawkę niepewności. Nie dość, że na poziomie ogólnopolskim przyszłość działek stoi pod znakiem zapytania to na poziomie lokalnym, wydaje się w tym przypadku być jasne, ogródki działkowe ma zastąpić osiedle mieszkaniowe.

W Krakowie mamy mało świeżego powietrza. To, którym oddychamy, jest zatrute. Korytarze powietrzne są coraz bardziej ograniczane zabudową. Ten ogród działkowy leży w ciągu wentylacyjnym, przy rzece, zapewnia choć minimalną wentylację zabetonowego i położonego w niecce miasta. Stanowi ostoję ptaków i innych zwierząt, które wzbogacają ekosystem. Jest otwarty dla okolicznych mieszkańców, którzy zawsze są wpuszczani na spacery. Stanowi teren zabaw dzieci z okolicy. Jest sensem życia dla kilkuset rodzin. W tej chwili zieleń utrzymywana przez ogrodników nie kosztuje miasta ani złotówki. Ulokowany jest na zrekultywowanym w latach sześćdziesiątych terenie dawnego śmietniska zakładów farmaceutycznych przez najstarsze pokolenie miejskich ogrodników.

Plany jakie powzięto dla tego terenu budzą zdziwienie. Miasto, a także dzielnica, gospodarując swym majątkiem powinna rozważyć wiele argumentów, i poszukać takich racji dla dobra mieszkańców, które spotykają ekonomię z ekologią.

Dizajn w przestrzeni publicznej. Urban gardening

22 05 2013 :: :: Komentuj

Tak zatytułowano wystawę zorganizowaną przez Zamek Cieszyn w ramach projektu Design Silesia. Kuratorka wystawy, Katarzyna Pełka, pisząc w katalogu o zjawisku miejskiego ogrodnictwa określa je jako trend, wyraźny we wszystkich liczących się wydarzeniach poświęconych designowi. Organizatorzy wystawy pytają więc o to, co powoduje, że nasza uwaga kieruje się w stronę ogrodów w mieście. Mamy tu perspektywę kryzysu żywnościowego, wzrost zaludnienia w miastach, w których mieszka już więcej jak połowa mieszkańców Ziemi – o czym pisała jedna z badaczek “dzieło-działka”, Monika Kujawska w tekście o etnobotanice miejskiej na łamach „Etnobiologii Polskiej” w 2011 roku. Kuratorka wystawy zwraca uwagę także na realizuję potrzeby życia w przestrzeni przyjaznej, w której to stronę prowadzi chęć realnego wpływu na otoczenie.

Wystawa skomponowana jest z kilku metaforycznych ogrodów, każdy z przystanków wypełniają przykłady działań społecznych, naukowych czy dizajnerskich. Oto dziki ogród gdzie znajdziemy wątek guerrilla gardeningu, ogród warzywny z prezentacją projektu identyfikacji wizualnej gminy Mstów, ogród francuski przybliżający ogrody wertykalne i działalność wikliniarską Stowarzyszenia Serfenta, ogród dla zwierząt z ulami i projektem ptasiego miasta Eveline Vissser, wspólny ogródek gdzie zagościła m. in. „dzieło-działka”. Przestrzeń budynku Oranżerii wypełnia ogrodnicza myśl, a w kilku miejscach Cieszyna trwają terenowe realizacje pod szyldem miejskiego ogrodnictwa na przykład Deszczobranie warszawskiej grupy kwiatkibratki.

W dniu otwarcia wystawy rozmawialiśmy o rozmaitych akcjach zazieleniania miast, wiele tematów wzbudziło dyskusję. Owocem tego spotkania będzie miejska debata 3 czerwca 2013 r. w Cieszynie z działkowcami, burmistrzem i radnymi na temat przyszłości ogrodów działkowych, gdzie raz jeszcze opowiem o wynikającym z naszych badań sensie działki.

Wystawa potrwa do 9 czerwca. Polecam!

Po wystawie, z książką

24 10 2012 :: :: Komentuj

Wystawa dobiegła końca. Zainteresowanych tematem ogródków działkowych zapraszam do sięgnięcia po książkę “dzieło-działka”, gdzie publikujemy wyniki badań, piszemy o działkowcach i działkach, gdzie można zobaczyć fotografie obecne na wystawie a także inne prace artystów, których działki inspirowały.

Niebieska działka dla Pani Zeni

19 10 2012 :: :: Komentuj

To może ja zamiast żegnaj, powiem tylko pa?

To słowa zapisane przez Panią Zenonę Stróżyk-Stulgińską przed dwoma laty, kończą Jej piękny tekst o działce, część naszej książki. Poproszona o pożegnanie się z działką piórem nie odmówiła, powstał poruszający esej, który w zdyscyplinowany sposób odkrywa wiele odcieni działkowego doświadczenia, splecionego z biografią w czasem zbyt mocnym uścisku. W książce zamieściliśmy również tekst z “Przekroju” z 1968 roku, którym się z działką witała. Dzisiaj Pani Zenia wita się z niebieską działką, oby tylko miała tam więcej chwil na pisanie.

Artystka, autorka, makramistka, twórczyni biżuterii, Rawiczanka i Podgórzanka, absolwentka polonistyki, uwielbiająca przygody i stróżująca drogom jakimi chadza historia. Niesłychanie wrażliwa, wszechstronnie utalentowana. Miała rękę do roślin (te bluszcze i piwonie!). Bohaterka filmu Marcina Koszałki “Koronczarka”.

Mieliśmy wiele szczęścia spotykając Panią Zenonę Stróżyk-Stulgińską. Związana z Muzeum była zresztą od dawna, wpadając do działającego w MEK klubu w latach sześćdzisiątych, pożyczając na wystawy eksponaty (zeszyty szkolne na wystawie Witaj szkoło!), biorąc udział w projekcie “dzieło-działka” oraz w badaniach “Pamiątki rodzinnej”.

Mam przed sobą Jej zapiski “Zaprawy, marynaty czyli Księga urodzaju i pracowitości”, ewidencję działkowych przetworów.
Właściwie wszystkim, czym się zajmowała, tworzyła taką Księgę.

O badaniach terenowych, także filmowo

10 10 2012 :: :: Komentuj

Na zakończenie cyklu rozmów towarzyszących wystawie i książce zapraszamy na spotkanie z badaczami, 18 października (czwartek), godz. 18.00 do Ratusza, Plac Wolnica 1.

Gośćmi będą etnografowie z MEK Barbara Kożuch i Piotr Worytkiewicz, kulturoznawczyni Agata Chwoła oraz Monika Kujawska, iberystka, etnolożka zajmująca się etnobotaniką. Podczas spotkania porozmawiamy o badaniach “dzieło-działka” widzianych z perspektywy zakończenia projektu. Wszyscy goście są również autorami tekstów zamieszczonych w książce.

Spotkanie rozpocznie (przedpremierowo!) półgodzinny film w reż. Michaliny Mrożek, jednej ze współtwórczyń “dzieło-działka”, portretujący uczestników badań.
Wstęp wolny!

dzielo dzialka zaloga dzi kolekcja dzielo dzialka formularz kontaktowy Muzeum Etnograficzne w Krakowie