Matka Boska Zielna i jej… warkocze (Verbascum thapsus)

9 08 2011 :: :: Komentuj

15 sierpnia w kościele katolickim a 28 sierpnia w prawosławnym i unickim obchodzone jest Święto Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny. Matka Boska Zielna to najważniejsze święto maryjne.

14 sierpnia, między 11.00 a 13.00 w Gazeta Cafe przy ul. Brackiej 14 w Krakowie razem z antropolożką Dorotą Majkowską-Szajer i etnobotanikiem Piotrem Klepackim poprowadzimy warsztaty dla dzieci i dorosłych, których bohaterem będą bukiety święcone na Zielną. Można przynieść swoje rośliny. Można będzie wyjść z przygotowanym własnym bukietem! Zapraszamy.

[czytaj dalej...]

Herbarium

8 06 2010 :: :: Komentuj
  • Ponad wiek temu przy krakowskim Rynku Głównym w Pałacu Spiskim znajdował się sklep Spółki Fischer. Jego właściciele J.Ficher i W.Zajączkowski znani byli nie tylko, jako wydawcy atrakcyjnych pocztówek, ale również artykułów papierniczych. Nie byłoby w tym nic dziwnego, gdyby nie fakt, że panowie drukując różnego rodzaju kajety odkryli rąbek tajemnicy dawniejszych zajęć edukacyjnych, podważając przy tym przekonanie tych, którzy uważali że strona wizualna pomocy dydaktycznych jest wymysłem współczesności.
    Oryginalna teczka formatu A4 przyciąga wzrok. Brzegi ozdobione motywami liści akantu i kwiatostanów wraz z pochyłym napisem ZIELNIK sugerują oglądającemu z czym ma do czynienia . Najważniejszy jednak jest tutaj własnoręczny podpis właściciela teczki i jej zawartość. Basia Kożuch odnalazła ją dla mnie w Dziale Dokumentacji Kultury Ludowej

    857/MEK Zielnik

    [czytaj dalej...]

  • Czas kwitnienia i ochrona ptaków

    4 05 2009 :: :: Komentuj

    Gorący początek maja. Wydaje się, ze wszystko bedzie usychać. W ogrodzie na Krowodrzy troska działkowiczów czyni cuda – jak kiedyś u mieszkańców wsi.

    Widać to u najstarszych działkowiczow i tych co posiadaja… wiedzę. Wodę i ziemię posiada tu każdy. Ci z którymi rozmawiam sa ponadto zainteresowani przyszłością działek i argumentami za ich pozostawieniem.: to jest ich niezbywalne prawo do pracy. Tak jak w każdym zawodzie.

    W pogoni za czasem kwitnienia roślinki nabierają szczególnego znaczenia: kolejne kwiatki trafiaja do zielnika. Trzeba się spieszyć. Starszej pani brakuje czasu bo ma świadomośc że w domu robota czeka. Widać tu pewne nawyki z czasów kiedy ratowano działką budżety domowe i zapobiegliwość .

    Pamięta te czasy stara jabłon przy drodze i warzywa, których powierzchnia uprawy jest taka że trzeba ją chronić. Wartością stają się dokarmianie ptaków i troska o ich przetrwanie.

    Jak zbierać i przygotowywać rośliny do zielnika

    2 04 2009 :: :: Komentuj (3)

    Przygotować sobie teczkę i kilka gazet (najlepiej dzienniki, zdolne absorbować wilgoć). Teczka może być z plastiku, grubego kartonu, sklejki. Wymiary: roślina powinna zmieścić się w gazecie formatu „Gazety Wyborczej”, lub „Dziennika” (nie wystawać poza nią).

    Teczkę i kilka gazet nosić ze sobą w miarę możliwości na każde spotkanie z działkowcami. Po zebraniu roślin należy je wysuszyć. Robimy to zmieniając gazety codziennie, teczkę mocno przyciskać ciężkimi przedmiotami.

    Układanie roślin:
    - jeśli roślina jest nieduża, wówczas kilka sztuk ułożyć na gazecie

    - jeśli jest zbyt długa, to zgiąć ją w kształcie V, N, M

    - jeśli jest zbyt długa i mocno liściasta, przeciąć na pół lub na trzy części i ułożyć je obok siebie

    - jeśli liść rośliny jest bardzo duży i nie mieści się na gazecie, można go złożyć tak, by widoczna była podstawa liścia, jego czubek i ogólny kształt. Pamiętać by duże liście mocno przyciskać, żeby się nie fałdowały. Dodatkowo można obłożyć je ligniną. W ten sposób szybciej wyciągniemy z nich wodę

    - pnącze, które naturalnie zgina się, może zostać w kształcie litery U

    - liście tak ułożyć by nie nachodziły na siebie, niektóre odkręcić, by widzieć spodnią część, to samo z kwiatami. Niektóre płatki kwiatów otworzyć, by widzieć ich wnętrze (pręciki, słupki). Z kwiatami należy obchodzić się bardzo delikatnie, gdyż ich „kompletność” bywa często kluczowa dla zidentyfikowania danej rośliny

    - przy układaniu roślin na gazecie pamiętać o tym, że powinny one w miarę możliwości zachować naturalny kierunek liści, pędów, i innych części. Kwiaty zwieszone, powinny pozostać zwieszone, a kwiaty wyprostowane powinny pozostać proste

    - jeśli roślina ma bardzo wąskie liście lub zwijające się (dotyczy to głównie traw), lub jeśli jest bardzo ciepło i zerwana roślina szybko więdnie, wtedy można zmoczyć ją wodą lub włożyć do lekko namoczonej gazety, to pomoże w rozprostowaniu poszczególnych jej części.

    - jeśli roślina jest zbyt rozłożysta, o bardzo rozgałęzionych pędach, wtedy można niektóre pędy i liście powycinać, ale w taki sposób by nie pozbawić ich cech (charakterystycznych form pędów i liści), np. odcinając liść pozostawić fragment jego ogonka przy okazie, na znak, że kiedyś tam wyrastał organ.

    - owoce, jeśli są grubsze niż 2-3 cm., tniemy wzdłuż lub wszerz. Możemy zrobić małą kopertę, w którą włożymy owoce, które odpadły podczas suszenia rośliny.

    - iglaki podczas suszenia „sypią się”, wiec od początku trzymać je w czymś na kształt koperty z gazety.

    [czytaj dalej...]

    dzielo dzialka zaloga dzi kolekcja dzielo dzialka formularz kontaktowy Muzeum Etnograficzne w Krakowie